ارگونومی فیزیکی

پیشینه علمی و اجرایی آنتروپومتری

🌀شايد بتوان شروع اين علم را به دوران ماركوپولو و سفرهاي آن دانست، كسي كه در اواخر قرن 13 ابعاد، اندازه‌ها و ساختمان بدني گوناگوني كه در سفرهاي خود به دور دنيا ديده بود، گزارش كرد. در طي قرون وسطي دي‌اونيزيوس راهب فورنا درباره قالب بدني انساني مطالبي را نگاشت. همچنين شخصي ايتاليايي در قرن پنج به نام سنينو سني ارتفاع قد يك مرد را معادل پهناي بازوهاي گسترده‌اش ترسيم كرده بود.

🌀 در طول دوره رنسانس، لئوناردو داوينچي تصوير انسان مشهورش را خلق كرد كه بر اساس مرد معمولي ويترويسي بود. در نيمه قرن 19 ج. بنومي و ج.گيبسان دوباره شكل ويترويسي را بازسازي كردند. در سال 1825 كتاب بلومن بك شامل اطلاعات آنتروپومتري كامل موجود آن زمان بود. همين‌طور الكساندر وان‌هوم بولت علوم آن زمان را در 5 جلد در Cosmos 1849 جمع‌آوري كرد.

🌀 رشد سريع در آزمايش‌ها و پژوهش‌ها و انتشارات شروع شده بود، لذا آنتروپومتري به شاخه‌هاي ويژه‌اي تقسيم شد. ادالپ كوئتلد تحليل آماري اندازه‌هاي قفسه سينه 5000 سرباز اسكاتلندي را در سال 1844 منتشر نمود. وان مِيِر ، برون و فيشر بيومكانيك را پي‌ريزي كردند. پاول بروكا مطالعات گسترده‌اي روي جمجمه انسان انجام داد. به‌‌سرعت اختلاف در مطالعات آنتروپومتري افزايش يافت و آن‌را به سوي انجمن‌ها سوق داد، سال 1906 در موناكو و سال 1912 در ژنو، فيزيكال آنتروپولوژيست‌ها روي استاندارد كردن روش‌هاي آنتروپومتري موافقت كردند.


دسته‌بندي ابعاد آنتروپومتري

👈 تعيين پارامترهاي #آنتروپومتري از مهمترين گام‌هاي مطالعات آنتروپومتري مي‌باشد.
👈 توجه به كاربست داده‌هاي حاصل از اندازه‌گيري پارامترها شايد بتواند راهي جهت دسته‌بندني ذهني و كاركردي جهت انتخاب پارامترها باشد.
👈 در آنتروپومتري كلاسيك لغات و اصلاحاتي از قبيل ارتفاع، پهنا، عمق و … مورد استفاده قرار مي‌گيرد كه مفهوم خاصي براي آن مشخص شده است.

 

بنابراين در این پست، به معرفي اين اصطلاحات مي‌پردازيم.

1⃣ ارتفاع (Height): منظور از ارتفاع، تعيين فاصله‌ي دو نقطه‌ي ابتدا و انتهاي يك خط مستقيم به‌صورت عمودي است. مانند: ارتفاع قد

2⃣ پهنا (Breadth): منظور از پهنا، تعيين فاصله‌ي دو نقطه‌ي عرض بدن به‌صورت مستقيم و افقي مي‌باشد. مانند: پهناي باسن

3⃣ عمق (Depth): منظور از عمق، تعيين فاصله‌ي دو نقطه‌ي جلو و عقب بدن به‌صورت مستقيم و افقي مي‌باشد. مانند: عمق سينه

4⃣ فاصله (Distance): منظور از تعيين فاصله دو نقطه‌ي ابتدا و انتهاي بين نقاط مشخصي از بدن به‌صورت خط مستقيم مي‌باشد.

5⃣ انحنا (Curvature): منظور از انحناء، اندازه بخش‌هايي از بدن است كه نه بسته است نه دايره‌اي مانند: انحناي چانه

6⃣ محيط (Circumference): منظور از محيط، اندازه‌هاي بسته‌ايست كه انحناهاي بدن دارد، اين اندازه‌ها دايره‌اي نيست مانند: محيط كمر

7⃣ حد دسترسي (Reach): منظور از حد دسترسي اندازه محور طولي بازو (از شانه تا آرنج يا از شانه تا مچ) مي‌باشد و در مورد پا، محور طولي تمام پا، يا ساق پا در نظر گرفته مي‌شود.

8⃣ درازا (Length): ابعادي هستند كه در محور امتداد بدن اندازه‌گيري مي‌شوند. مانند: درازاي دست

9⃣ برجستگي‌ها (Prominences): فواصل مربوط به برآمدگي‌ يك نقطه از بدن نسبت به نقطه‌اي ديگر. مانند: برآمدگي گوش يا برآمدگي بيني


منبع:
بخشی از فصل اول کتاب “مهندسی آنتروپومتری”، انتشارات دانشگاه علوم پزشکی مازندران

محمدعلی برزگری

فارغ التحصیل کارشناس مهندسی بهداشت حرفه ای از دانشگاه شهید بهشتی تهران و دانشجوی ارشد ارگونومی دانشگاه یزد

دیدگاهتان را بنویسید

دکمه بازگشت به بالا